Βασικές Αρχές της Ψυχοθεραπευτικής Διαδικασίας - Παιδιών, Εφήβων και Ενηλίκων

Σχεδόν το ήμισυ των τεκμηριωμένοι γνώσεων, των επιστημονικών δεδομένων του γνωστικού αντικειμένου της ψυχολογίας αναθεωρούνται ή αντικαθίστανται περίπου κάθε πέντε χρόνια, όπως υποστηρίζει ο Donald Ο. Hebb στο άρθρο του με τίτλο «Science and the World of Imagination», το οποίο δημοσιεύτηκε το 1975 στο επιστημονικό περιοδικό Canadian Psychology. Η τοποθέτηση αυτή χρησιμοποιήθηκε ως επιχείρημα προκειμένου η εκπαίδευση των φοιτητών ψυχολογίας να επικεντρωθεί στην καλλιέργεια της κριτικής σκέψης και της διερεύνησης των δεξιοτήτων, παρά στην αποστήθιση των κεκτημένων γνώσεων της κάθε εποχής. Η συγκεκριμένη τοποθέτηση φαίνεται να βρίσκει την καλύτερη εφαρμογή της στην περίπτωση της ψυχοθεραπείας και, ιδιαίτερα, των τεχνικών που εφαρμόζονται κατά την ψυχοθεραπευτική διαδικασία. Άλλωστε, η συζήτηση για την αποτελεσματικότητα των διαφόρων μοντέλων ψυχοθεραπείας και των ενδοσυνεδριακών τεχνικών που εφαρμόζονται για την αντιμετώπιση των ψυχικών διαταραχών είναι περισσότερο επίκαιρη παρά ποτέ.

Για τους λόγους αυτούς, το παρόν σύγγραμμα δεν στοχεύει να λειτουργήσει ως ένα εγχειρίδιο εκπαίδευσης σε συγκεκριμένες ψυχοθεραπευτικές τεχνικές -οι οποίες να θεωρούνται δογματικά ως οι πλέον αποτελεσματικές για την ψυχοθεραπεία-, αλλά ως μια πηγή άντλησης ερεθισμάτων για τα θέματα που άπτονται της ψυχοθεραπευτικής διαδικασίας παιδιών, εφήβων και ενηλίκων. Ειδικότερα, πραγματεύεται θέματα που αφορούν στην ψυχοθεραπεία και στους παράγοντες που επηρεάζουν την αποτελεσματικότητα της, στα στάδια της ψυχοθεραπευτικής διαδικασίας (στάδιο της έναρξης, μεσαίο και τελικό), στις ενδοσυνεδριακές διαδικασίες (όπως η θεραπευτική σχέση, η λεκτική και μη λεκτική επικοινωνία και η ενσυναίσθηση) και στην αποτελεσματικότητα της συνεδρίας, καθώς και στα ειδικά προβλήματα που μπορεί να προκύψουν κατά τη διάρκεια της (όπως ο θυμός, η επιθετικότητα, η βία και η αυτοκτονική συμπεριφορά). Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στα σύγχρονα δεδομένα που αφορούν τις ψυχοθεραπευτικές διαδικασίες και στην αποτελεσματικότητα τους στα παιδιά και στους εφήβους. Τέλος, συζητούνται οι βασικές αρχές του κώδικα δεοντολογίας και τα ηθικά ζητήματα που εμπλέκονται στη διαδικασία της ψυχοθεραπείας.